Sau cú giảm mạnh, tiền sẽ quay lại đâu? 4 nhóm ngành đang lộ diện cho nhịp hồi phục

Sau một nhịp giảm mạnh, câu hỏi quan trọng nhất không còn là “VN-Index đã tạo đáy chưa?”, mà là dòng tiền sẽ quay lại nhóm nào trước nếu thị trường dần ổn định.

Đây là giai đoạn thị trường bước vào quá trình sàng lọc. Nhiều cổ phiếu cùng giảm, nhưng mức độ hấp dẫn sau điều chỉnh không giống nhau. Có nhóm chỉ giảm theo thị trường chung, có nhóm đã quay về vùng định giá thấp hơn đáng kể so với lịch sử, và cũng có nhóm sở hữu câu chuyện lợi nhuận đủ rõ để thu hút dòng tiền khi tâm lý cải thiện.

1. Thị trường chưa khỏe, nhưng định giá đã bớt căng

Dữ liệu hiện tại cho thấy trạng thái kỹ thuật của thị trường vẫn chưa thực sự tích cực. VN-Index còn nằm dưới các đường trung bình ngắn hạn, trong khi tỷ lệ cổ phiếu đứng trên MA50 chỉ quanh 28% và trên MA200 khoảng 24%.

Nói cách khác, phần lớn cổ phiếu vẫn chưa thoát khỏi xu hướng suy yếu. Độ rộng thị trường thấp cũng cho thấy dòng tiền chưa lan tỏa đủ mạnh để xác nhận một nhịp tăng bền vững.

Tuy nhiên, thị trường không cần mọi tín hiệu trở nên hoàn hảo mới bắt đầu hồi phục. Sau một cú sốc, điều quan trọng là những yếu tố tiêu cực có còn tiếp tục xấu đi hay không.

Một biến số đang có chuyển biến đáng chú ý là giá dầu. Dầu Brent đã hạ nhiệt đáng kể so với vùng đỉnh trước đó. Khi giá năng lượng giảm, áp lực lên lạm phát, tỷ giá, chi phí vận tải và biên lợi nhuận doanh nghiệp cũng phần nào dịu lại.

Đây chưa phải tín hiệu xác nhận đáy, nhưng ít nhất một rủi ro lớn đang chuyển từ trạng thái “xấu” sang “bớt xấu”.

2. P/E phần lõi thị trường đã về vùng đáng quan sát

P/E của VN-Index hiện quanh 13,5 lần, không còn nằm trong vùng quá đắt nếu so với lịch sử. Đáng chú ý hơn, nếu loại ảnh hưởng của nhóm Vingroup, P/E phần còn lại của thị trường chỉ quanh 11 lần.

Với kỳ vọng lợi nhuận doanh nghiệp năm 2026 có thể tăng khoảng 15–20%, P/E dự phóng của phần lõi thị trường có thể lùi về khoảng 9,5–10 lần.

Điều này cho thấy sau đợt điều chỉnh, mức định giá đã trở nên hấp dẫn hơn trên diện rộng. Tuy nhiên, “rẻ” không đồng nghĩa với “tăng ngay”. Dòng tiền thường ưu tiên những nhóm vừa có định giá hợp lý, vừa có triển vọng lợi nhuận rõ ràng và sức mạnh giá cải thiện sớm hơn thị trường.

3. Thực phẩm và đồ uống: Nhóm phòng thủ bắt đầu được chú ý trở lại

Ngành thực phẩm và đồ uống đang giao dịch với P/E khoảng 15,4 lần, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình ba năm khoảng 19,5 lần.

Đây là nhóm có đặc tính phòng thủ tương đối rõ: nhu cầu tiêu dùng ổn định, dòng tiền doanh nghiệp dễ dự báo hơn và nhiều công ty duy trì chính sách cổ tức đều đặn.

Sức mạnh giá tương đối của ngành cũng đang hồi phục từ vùng thấp. Tín hiệu này chưa đủ để khẳng định nhóm tiêu dùng sẽ dẫn dắt thị trường, nhưng cho thấy dòng tiền không còn hoàn toàn bỏ qua nhóm cổ phiếu phòng thủ.

VNM phù hợp với câu chuyện định giá, cổ tức và sự ổn định. Trong khi đó, MSN mang màu sắc tăng trưởng cao hơn nhờ kỳ vọng phục hồi lợi nhuận và quá trình tái định vị hệ sinh thái tiêu dùng.

4. Dầu khí: Đã chiết khấu mạnh nhưng cần giá dầu ổn định

P/E ngành dầu khí hiện quanh 12,6 lần, thấp hơn mức trung bình ba năm khoảng 18,7 lần, tương đương mức chiết khấu khoảng 33%.

Mức định giá này hấp dẫn hơn đáng kể so với trước. Tuy nhiên, cách đọc nhóm dầu khí không nên đơn giản là “giá dầu tăng thì cổ phiếu dầu khí tăng”.

Khi dầu tăng quá mạnh, toàn bộ nền kinh tế có thể chịu áp lực từ lạm phát, tỷ giá và chi phí đầu vào. Kịch bản tích cực hơn là giá dầu ổn định tại vùng hợp lý, giúp doanh nghiệp ngành dầu khí duy trì lợi nhuận mà không tạo thêm áp lực vĩ mô.

BSR là một đại diện đáng theo dõi nhờ quy mô, thanh khoản và câu chuyện riêng trong lĩnh vực lọc hóa dầu. Dù vậy, nhóm này cần sức mạnh giá ổn định hơn trước khi được xem là ứng viên dẫn dắt rõ ràng.

5. Chứng khoán: Nhóm phản ứng nhanh nhất nếu thanh khoản trở lại

Ngành dịch vụ tài chính đang giao dịch với P/E khoảng 16 lần, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình ba năm khoảng 22,3 lần.

Đây chưa phải vùng rẻ nhất trong lịch sử, nhưng mức định giá đã bớt căng hơn nhiều. Quan trọng hơn, cổ phiếu chứng khoán thường phản ứng sớm khi thị trường bước vào nhịp hồi có chất lượng.

Lợi nhuận của các công ty chứng khoán gắn trực tiếp với thanh khoản, dư nợ margin, hoạt động tự doanh, IPO và kỳ vọng nâng hạng thị trường. Vì vậy, nếu giá trị giao dịch cải thiện và VN-Index lấy lại xu hướng, nhóm này có thể thu hút dòng tiền nhanh.

VND và VCK là những mã có thể được đưa vào danh sách quan sát. Tuy nhiên, đây là nhóm beta cao, biến động mạnh và chỉ phù hợp hơn khi thị trường có tín hiệu xác nhận rõ ràng.

6. Xây dựng và vật liệu: Ứng viên đáng chú ý nhất về câu chuyện cơ bản

Nhóm xây dựng và vật liệu xây dựng hiện giao dịch với P/E khoảng 11–12 lần, thấp hơn sâu so với mức trung bình ba năm khoảng 23,8 lần.

Đây là mức chiết khấu nổi bật nhất trong các nhóm được đề cập. Đồng thời, ngành còn có điểm tựa từ đầu tư công, phát triển hạ tầng, mở rộng năng lực sản xuất và chu kỳ tăng trưởng do chính sách dẫn dắt.

HPG, BMP và HT1 là những đại diện đáng theo dõi trong nhóm vật liệu. Với chủ đề hạ tầng, xây lắp và viễn thông, CTR cũng có thể hưởng lợi từ nhu cầu đầu tư kéo dài.

Nếu phải tìm một nhóm vừa có định giá thấp, vừa có câu chuyện lợi nhuận tương đối rõ cho nửa cuối năm, xây dựng và vật liệu đang là ứng viên đáng chú ý.

7. Nhóm nào có thể dẫn dắt nhịp hồi?

Ở thời điểm hiện tại, chưa có đủ dữ liệu để khẳng định một nhóm ngành chắc chắn sẽ trở thành “ngọn cờ đầu”.

Nhóm chứng khoán có lợi thế về độ nhạy với thanh khoản và tâm lý thị trường. Xây dựng – vật liệu có câu chuyện cơ bản và định giá chiết khấu sâu. Thực phẩm – đồ uống phù hợp với dòng tiền phòng thủ, còn dầu khí cần thêm sự ổn định của giá dầu và sức mạnh giá.

Thay vì cố đoán chính xác đáy VN-Index, nhà đầu tư nên quan sát ba yếu tố: sức mạnh giá tương đối, sự cải thiện của thanh khoản và khả năng duy trì xu hướng sau những phiên hồi đầu tiên.

8. Kết luận

Thị trường đang ở vùng chuyển tiếp: định giá đã hấp dẫn hơn, nhưng độ rộng và thanh khoản vẫn chưa xác nhận một xu hướng tăng mới.

Cơ hội vì vậy chưa lan tỏa trên diện rộng mà sẽ xuất hiện theo từng nhóm ngành. Xây dựng – vật liệu và chứng khoán có khả năng phản ứng mạnh nếu dòng tiền quay lại; thực phẩm – đồ uống phù hợp với chiến lược phòng thủ; dầu khí cần thêm tín hiệu ổn định.

Các nhận định trên chỉ mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị mua hoặc bán. Nhà đầu tư cần kết hợp định giá với xu hướng giá, khối lượng, vùng hỗ trợ – kháng cự và kế hoạch quản trị rủi ro.